Środa Wlkp. miasto jest znaczącym ośrodkiem życia gospodarczego kulturalnego regionu. Prawa miejskie Środa Wlkp. uzyskała w XIII w. Od XV w. miasto było miejscem obrad szlachty z województw poznańskiego i kaliskiego. W latach 1793-1975 Środa była siedziba powiatu. Stała się nią ponownie w 1999r., kiedy powiaty reaktywowano. Wiele obiektów zabytkowych skupionych jest wokół Starego Rynku. W jego centrum znajduje się pomnik 700-lecia miasta. Zachował się tu układ ulic z czasów średniowiecza z zabytkowymi kamieniczkami z Xviii., wśród których są domki senatorskie. W pobliżu Rynku stoi późnogotycka kolegiata farna p.w. N.M.P. Wniebowziętej. Tuż obok kolegiaty widać neogotycką dzwonnicę z XIX w., a nieco dalej, przy Placu Zamkowym, ratusz, również z XIX w. W mieście jest kilka miejsc pamięci narodowej, np. pomnik generała Jana Henryka Dąbrowskiego, obelisk ku czci ks. Teofila Kegla zasłużonego średzkiego proboszcza, pomnik Armii Poznań. Bogata baza noclegowo-gastronomiczna i piękne okolice sprawiają, że Środa Wlkp. jestmiejscem atrakcyjnym dla turystów. Ciekawe atrakcje Ziemi Średzkiej:
Grodziszczko dawny gród z początków państwa polskiego. Zachowały się fragmenty zabudowań: obronny drewniano-ziemny wał, fundamenty palatium i rotundy z X w. oraz pozostałości świątyni romańskiej z przeł. X i XI w. Utworzono tu rezerwat archeologiczny. We wsi stoi drewniany kościół p.w. Jana Chrzciciela i MB Pocieszenia.
Klęka warto obejrzeć XIX-wieczny park krajobrazowy o powierzchni 5,6 ha, posiadający interesujący drzewostan. W parku tym wznosi się neorenesansowy pałac z 1870 r, zbudowany przez założyciela antypolskiej Hakaty Hermana Kannemanna, który był wówczas właścicielem wsi.
Koszuty - w Koszutach, wewnątrz otoczonego parkiem modrzewiowego dworu ziemiańskiego z XVIII w., mieści się Muzeum Ziemi Średzkiej. Obok oficyna dworska z XIX w. W pobliżu wznosi się kościół w stylu neobarokowym p.w. św. Katarzyny i Serca Jezusowego z lat 1926-30. Warto też zwrócić uwagę na wiatraki koźlaki z XVIII w. Ciekawostką są odkryte we wsi ciepłe źródła solankowe ( o temp. ok. 40 st. C. ) o właściwościach leczniczych.
Krzykosy stanowią rzadki w Wielkopolsce przykład wsi wielodrożnicy. Budynki postawiono dookoła podwórza, na planie podkowy, prostokąta lub kwadratu. Godna uwagi jest kapliczka z figurą Chrystusa Frasobliwego. Krajobraz gminy Krzykosy urozmaicają wydmy. Najwyższa z nich to Góra Bismarck, zwana też Górą Konwaliową (100m n.p.m.)
Łękno wieś Łękno przylega do Zaniemyśla. Położona jest nad jez. Jeziory Małe. Warto tu obejrzeć pałac eklektyczny z ok. 1859 r., w którym obecnie mieści się Zespół Szkół Ekonomicznych. W Łęknie zachowały się zabudowania folwarczne stajnia i gorzelnia z 2. połowy XIX w.
Śnieciska w tej miejscowości koniecznie trzeba zwiedzić pełen uroku, drewniany kościół p.w. św. Marcina z 1767r. Jest to budowla o konstrukcji zrębowej. Interesująca jest polichromia Wiktora Gosienieckiego z 1929r. Tuż przy kościele stoi drewniana XIX-wieczna dzwonnica.
Winna Góra w rozległym parku krajobrazowym wznosi się najpiękniejszy obiekt zabytkowy w okolicy pałac neoklasycystyczny, postawiony tu w 1910 roku. w miejsce dworu dawnej siedziby generała Jana Henryka Dąbrowskiego (twórcy Legionów Polskich we Włoszech) .Gościli tu również Julian Ursyn Niemcewicz, Władysław Syrokomla i Henryk Sienkiewicz. Będąc tu warto też obejrzeć kościół barokowy p.w. św. Michała Archanioła z 1766r.
Zaniemyśl jest dziś znaną wsią letniskową. Jego historia sięga XII w. W XIX w. stała się słynna za sprawą Edwarda Raczyńskiego wielkiego mecenasa kultury i sztuki. W Zaniemyślu znajdziecie kilka ciekawych obiektów m.in. pomnik Powstańców Wielkopolskich, neogotyckikościół z 1840-42 w. p.w. św. Wawrzyńca, późnobarokową kamienną figurę św. Wawrzyńca, klasycystyczny grób Edwarda Raczyńskiego. Na rynku znajdziecie pomnik poświęcony Ryszardowi Berwińskiemu. Na Jeziorze Raczyńskim znajduje się Wyspa Edwarda, na którą dostać się można promem. Stoi tam XIX-wieczna willa w stylu szwajcarskim, gdzie znany Polak odebrał sobie życie. Oraz wiele innych ciekawych miejscowości.
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
)
